Er zijn meerdere factoren die een rol spelen bij het ontstaan van ski- en snowboardblessures: het niveau en conditie van de sporter, de kwaliteit van de sneeuw en de afdalingen en die van het ski- en snowboardmateriaal. Ook kan het gedrag van de andere wintersporters en de drukte op de piste gevaarlijke situaties met zich meebrengen. Daarbij wagen sommigen zich off-piste. Dit kan tot andere ongelukken leiden als gevolg van zelfoverschatting, ongeprepareerde routes en lawines.

Verstuikte Kniebanden
Door het invoeren van de release bindingen aan ski’s, komen botbreuken aan het been minder vaak voor dan vroeger. Helaas blijft het kniegewricht erg kwetsbaar voor blessures, met name de binnenste knieband. Deze zorgt, tezamen met de buitenste knieband, voor stabiliteit tussen het onder- en bovenbeen. Vooral bij beginners, die zich vaak in de “ploegstand” bevinden, kan een val een verrekking of scheur van de binnenste knieband veroorzaken.?De overbelasting op deze band kan verminderd worden door een juiste skitechniek aan te leren, in de vorm van parallelskiën.?

De behandeling hangt af van de instabiliteit van het gewricht en het activiteitenniveau van de patiënt, maar meestal volstaat het dragen van een brace en het vermijden van belastende activiteiten. In sommige gevallen kan er besloten worden tot een operatief herstel.

Voorste Kruisbandletsel
Een voorste kruisbandletsel wordt veroorzaakt door het achterwaarts hellen van de skiër en het proberen recht te trekken van de romp.?Hierbij komen de knieën onder grote spanning te staan, waarbij de voorste kruisband overbelast wordt. Deze kan dan scheuren, wat soms met een knappend geluid gepaard gaat. Door de bloeding in het gewricht, zwelt de knie op. Een letsel aan de voorste kruisband kan ernstige instabiliteit van het gewricht veroorzaken.

Afhankelijk van de mate van instabiliteit, de leeftijd en het activiteitenniveau van de patiënt kan een chirurgisch herstel nodig zijn. Een goede skitechniek en het opbouwen van een goede conditie van de spieren rondom de knie, verlaagt het risico op voorste kruisbandblessures.

Snowboard Enkel
In tegenstelling tot skibindingen, geven de softboots bij het snowboarden lichtelijk mee met de enkelbewegingen. Hierdoor hebben snowboarders, in vergelijking met skiërs, een verhoogd risico op enkelblessures.

Vooral na een sprong kunnen de draaiende en hoge krachten op de enkel de oorzaak zijn van een verstuikte enkel of soms een ernstiger letsel: de snowboard enkel. Dit is een term voor een breuk in het bot aan de buitenkant van de enkel, net boven het hielbeen.

Een fractuur (botbreuk) wordt in het merendeel van de gevallen met gips geïmmobiliseerd.?Wanneer delen van de botbreuk verplaatst zijn, kan chirurgisch ingrijpen noodzakelijk zijn.
Een verstuikte enkel betekent dat de gewrichtsbanden van de enkel verrekt of gescheurd zijn. Dit wordt behandeld met rust, ijs, elevatie en een compressieverband. Belasting kan in functie van de pijn opgevoerd worden. Spierversterkende oefeningen voor de voet- en onderbeenspieren verlagen het risico op enkelblessures.

Polsfractuur
In vergelijking met skiblessures geeft snowboarden meer aanleiding tot blessures aan de bovenste ledematen, omdat snowboarders hun val vaak met de handen opvangen.

Het meest voorkomend zijn dan ook de pols- of onderarmfracturen. Afhankelijk van de complexiteit van de botbreuk, wordt dit meestal met gips behandeld. Soms is een operatie nodig om een optimale stand van het bot na te streven.
Er is bij onderzoeken duidelijk aangetoond dat het dragen van een ‘wristguard’ of een polsbrace het risico op polsletsels aanzienlijk verlaagt.

Hoofdletsels
Alhoewel uit analyse blijkt dat het totale aantal wintersportongevallen in de laatste jaren is gedaald, is het aantal hoofdletsels juist gestegen.?Er blijkt voornamelijk bij mannelijke snowboarders een toename te zijn. De snelheid van de skiërs en snowboarders speelt hierbij een grote rol. Door het dragen van een helm zou een belangrijk deel van deze letsels voorkomen kunnen worden.?In sommige landen is het dragen van een helm al verplicht voor kinderen tot 15 jaar.

Skiduim
Als tijdens een val de hand in de lus van de skistok vast blijft zitten, kan de duim te ver naar achteren gebogen worden. Een scheur in het gewrichtsbandje aan de basis van de duim kan het gevolg zijn. Dit wordt ook een skiduim genoemd. Bij een volledige scheur is een chirurgisch herstel noodzakelijk.

Preventie
• Draag altijd een helm.

• Bereid het lichaam, en met name de knieën en de onderbenen, voor op een skivakantie. Begin thuis al met spierversterkende oefeningen en zorg voor een goede algemene conditie.?

• Ongelukken kunnen voorkomen worden door de snelheid onder controle te houden en alert te zijn op andere pistegebruikers.

Bron: www.gezondheid.be